Bánh Ít Lá Gai – Món Bánh Đặc Sản Mang Nhiều Ý Nghĩa

Bánh Ít Lá Gai - Đặc Sản Bình Định

Muốn ăn bánh ít lá gai

Lấy chồng Bình Định sợ dài đường đi.

(Câu ca dao nói về chiếc bánh ít lá gai – đặc sản Bình Định).

Bánh Ít Lá Gai - Đặc Sản Bình Định
Bánh Ít Lá Gai – Đặc Sản Bình Định

Người Bình Định ai ai cũng thuộc nằm lòng câu ca dao trên như một niềm tự hào về thứ bánh đặc sản quê hương món bánh ít lá gai.

Tôi người con quê hương Bình Định, ngay từ nhỏ tôi đã biết đến và thuộc nằm lòng câu ca dao trên cũng giống như câu:

“Ai về Bình Định mà coi

Con gái Bình Định cầm roi đi quyền”

Con Gái Bình Định
Con Gái Bình Định

(Câu trên ý nói vùng đất Bình Định nổi tiếng với Võ cổ truyền, không chỉ con trai Bình Định giỏi võ mà còn gái Bình Định cũng giỏi võ không kém).

Bánh ít lá gai Bình Định thứ bánh dân dã là sự kết hợp hài hòa vô cùng độc đáo của các loại nguyên liệu thân thuộc như bột gạo nếp, đậu xanh, lá gai, …

Ở Bình Định bánh ít lá gai thường được làm vào dịp lễ, tết, cưới hỏi hay ngày giỗ, …

Ở một số vùng khác của Bình Định, bánh ít lá gai còn xuất hiện trong mâm quả “hồi dâu” của những cặp vợ chồng mới cưới. Khi hồi dâu, cô dâu tự tay xếp bánh ít ra đĩa, đặt lên bàn thờ tổ tiên, sau đó đôi vợ chồng trẻ thắp hương khấn vái trước sự chứng kiến của cha mẹ.

Bánh Ít Lá Gai - Đặc Sản Bình Định
Bánh Ít Lá Gai – Đặc Sản Bình Định

Bánh ít lá gai có ý nghĩa tượng trưng cho sự khéo léo của người phụ nữ Việt Nam, sự hiếu thảo của con cái đối với ông bà, cha mẹ và thủy chung son sắc của đôi vợ chồng.

Tên gọi bánh “ít” nghĩa là “không đủ”, nhưng bánh lại hàm chứa nhiều điều về cái tâm tình của người Bình Định.

Xem Thêm: Món Bánh Ít Lá Gai Đặc Sản Bình Định

Cách Làm Bánh Ít Lá Gai Bình Định

Nhiều người nghĩ làm bánh ít lá gai rất khó, nhưng không hề khó chúng nào chỉ là cách làm bánh ít lá gai đòi hỏi sự tỉ mỉ, cẩn thận, khéo léo.

Nguyên Liệu Chuẩn Bị Làm Bánh Ít Lá Gai

Gạo nếp chọn để làm bánh phải là nếp mới. Nếp sau khi ngâm nước cho mềm được đãi sạch rồi mang đi xay thành bột sau đó cho vào túi vải đăng ráo nước.

Lá gai chọn lá không quá già hay quá non, luộc kỹ, tước bỏ gân lá, vắt ráo nước cho vào cối đá giã nhuyễn.

Tiếp đến, cho bột nếp đã đăng ráo nước vào cối đá tiếp tục giã cùng với lá gai và một ít dầu đậu phộng, đường, muối đến khi bột trở thành một khối đen tuyền, dẻo quánh là được (công đoạn làm bột bánh là tốn sức nhất đòi hỏi người có sức khỏe mới làm được).

Cách Làm Bánh Ít Lá Gai Bình Định
Cách Làm Bánh Ít Lá Gai Bình Định

Nhân bánh ít lá gai được làm từ đậu xanh, đường và dừa. Đậu xanh loại xay bửa đôi, ngâm đãi sạch vỏ, hấp chín sau đó cà thành bột. Dừa nạo thành sợi, cho vào chảo sên với đường cát đến khi đường tới, dẻo quánh đũa thì cho bột đậu xanh vào (chú ý lửa nên dùng lửa than cháy liu riu bởi đường rất dễ cháy). Liên tục đảo đũa đều tay đến khi nhân có màu vàng sẫm, khô, hương thơm ngào ngạt là nhân đã được rồi. Nhắc chảo nhân khỏi bếp để nguội, cho thêm chút bột vani cho nhân thơm hơn, hấp dẫn hơn.

Nhân Bánh Ít Lá Gai
Nhân Bánh Ít Lá Gai

Lá gói bánh ít phải chọn lá chuối tốt, rửa sạch, lau khô, hong qua nắng một chút cho mềm dễ gói bánh. Ngày nay ít người thợ nào dùng lá chuối để gói bánh mà thay vào đó là gói bánh bằng hộp giấy. Gói bánh bằng hộp giấy bánh trông đẹp hơn, thẩm mỹ hơn.

Gói Bánh Ít Lá Gai Bình Định

Cách gói bánh ít là gai cũng rất đơn giản. Đầu tiên ta ngắt một ít bột, vo tròn trong lòng bàn tay rồi tẻ mỏng ra (lượng bột nhiều hay ít phụ thuộc vào bánh làm to hay nhỏ), bốc một ít nhân bánh bỏ vào giữa, túm lại cho khít rồi vo tròn lại.

Cách Gói Bánh Ít Lá Gai
Cách Gói Bánh Ít Lá Gai

Lúc này, bột nếp đã bọc quanh nhân thành một khối tròn. Chấm nhẹ bánh vào chén dầu phộng rồi dùng lá chuối bọc bánh theo hình tháp rồi mang đi hấp cách thủy (dầu phộng giúp bánh không bị dính lá khi hấp). Có nơi người ta hấp bánh trần khi bánh chín mới gói lá chuối để giữ lá chuối được xanh và đẹp hơn.

Ăn bánh ít lá gai chỉ cần bóc lớp lá chuối ra là đã thấy chiếc bánh ít màu đen bóng, trông mới ngon làm sao. Nhẹ nhàng cắn một miếng, nhai chậm rãi để thưởng thức hương vị ngọt ngào đang tan dần nơi đầu lưỡi. Nhiều vị lẫn lộn thật khó lòng có thể phân biệt đâu là vị béo của dừa, vị bùi, ngậy của đậu xanh, vị ngọt ngào của đường, vị thơm của vừng, của bột vani, thoang thoảng vị cay của gừng, vị mặn mà, dẻo thơm của lá gai quyện trong bột nếp. Và còn nhiều điều nữa mà khi vị giác không thể nào gọi được tên.

Thưởng Thức Bánh Ít Lá Gai Nhân Dừa
Thưởng Thức Bánh Ít Lá Gai Nhân Dừa

Về thăm Bình Định muốn thưởng thức hương vị thơm ngon của bánh ít lá gai, trực tiếp quan sát các công đoạn làm bánh và chọn mua vài chục bánh về làm quà cho người thân, bạn bè không hề khó. Chỉ cần bạn tìm đến huyện Tuy Phước, ngay tại ngã tư thị trấn, hỏi thăm nhà bà Dư làm bánh ít là ai cũng biết. Bà Phạm Thị Dư người thợ làm bánh ít nhiều năm.

Tại đây, bạn sẽ được tận mắt quan sát cặn kẽ quá trình làm bánh ít lá gai, được thưởng thức bánh nóng mới hấp xong.

Với tôi, không có loại bánh nào ngon như bánh ít là gai. Mỗi lần ăn bánh là những ký ức tuổi thơ dội về, ngày nhỏ mỗi lần mẹ đi chợ về lục giỏ thấy có mua bánh ít là mừng hơn gì hết.

Xem Thêm: Tổng Hợp Đặc Sản Bình Định Tại Sài Gòn

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *